Γιογκα και εγκυμοσυνη

Η περίοδος της εγκυμοσύνης αν και είναι ευλογημένη για τις περισσότερες γυναίκες δεν είναι πάντοτε και εύκολη. Διανύοντας τους μήνες αυτούς το σώμα αλλάζει, τα όργανα μετακινούνται, οι μύες και τα οστά επιβαρύνονται και οι ορμόνες με τα σκαμπανεβάσματά τους φέρνουν εντάσεις στην ψυχολογική κατάσταση των γυναικών. Επιπρόσθετα η κορύφωση της εγκυμοσύνης, ο τοκετός, είναι μια εμπειρία με οδύνες και ανάμεικτα συναισθήματα καθώς το γεγονός αυτό θα αλλάξει καθοριστικά μέσα σε μερικές στιγμές το σώμα, την ψυχή και εν ολίγοις την συνέχεια της ζωής της γυναίκας. Η γιόγκα ως είδος ολοκληρωμένης άσκησης συστήνεται όλο και περισσότερο στις εγκυμονούσες για να τις βοηθήσει σε όλα αυτά τα στάδια που προαναφέρονται.

 Όταν όμως μια έγκυος αποφασίσει να κάνει γιόγκα τι ακριβώς σημαίνει αυτό?

 Η εφαρμογή της γιόγκα δεν σημαίνει πάντοτε το ίδιο πράγμα. Οι μορφές και οι τρόποι με τον οποίο μπορεί κάποιος να εξασκήσει την γιόγκα είναι πάρα πολλοί και είναι σημαντικό να επιλεχθεί για την έγκυο αυτό που της ταιριάζει. Για την κάθε περίπτωση αλλά και για το κάθε στάδιο της εγκυμοσύνης οι επιλογές πρέπει να είναι διαφορετικές.

 Στο πρώτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης την «Περίοδο Προσαρμογής» οι ορμονικές αλλαγές προκαλούν πολλές φορές τα συμπτώματα της ναυτίας, πρωινής αδιαθεσίας και υπνηλίας. Η περίοδος αυτή θεωρείται και η πιο ασταθής καθώς το σώμα αντιδρά στην εγκυμοσύνη και εμπεριέχεται μεγάλος κίνδυνος αποβολής και τερματισμού της κύησης. Στο στάδιο αυτό υπάρχουν συνήθως δυο απόψεις από τους μαιευτήρες.

 Η μια άποψη συστήνει αποχή από κάθε είδος άσκησης ιδιαίτερα σε εγκυμοσύνες με προβλήματα έτσι ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος και ταυτόχρονα μεγάλη προσοχή σε όλη την διάρκεια του πρώτου τριμήνου. Η άλλη άποψη υποστηρίζει ότι η γυναίκα πρέπει να συνεχίσει τις δραστηριότητες και την καθημερινότητα της όπως και πριν εφόσον μια παύση των δραστηριοτήτων της επίσης θα επέφερε ένα είδος σοκ και στρες στον οργανισμό. Η αποχή της γυναίκας απο τις δραστηριότητες της πολλές φορές μπορεί να την επιφορτίσει με άγχος και δυσκολίες στην καθημερινότητα της αλλά και ενοχές στην περίπτωση αποτυχίας της κύησης.

 Στην περίοδο αυτή η γιόγκα θα μπορούσε να είναι πολύ ήπιας μορφής με ελαφριές διατάσεις, αναπνοές (Pranayama), χαλάρωση και διαλογισμό. Μία γυναίκα που ασκούσε τη γιόγκα και πριν την εγκυμοσύνη μπορεί να συνεχίσει το πρόγραμμα της φυσιολογικά (με άδεια του ιατρού της) αφού πρώτα συμβουλευτεί τον/την δασκάλα της γιόγκα και δίνοντας ιδιαίτερη σημασία στην ένταση.

 Στο δεύτερο τρίμηνο της εγκυμοσύνης την «Περίοδο Ευεξίας» ο οργανισμός έχει ήδη προσαρμοστεί στη νέα του κατάσταση και τα ενοχλήματα είναι πολύ λιγότερα. Το σώμα της γυναίκας μπορεί να κινείται φυσιολογικά εφόσον η επιβάρυνση απο την εγκυμοσύνη είναι ακόμη μικρή.

 Σε αυτό το στάδιο θα μπορούσε να λαμβάνει μέρος σε ένα πρόγραμμα άσκησης με γιόγκα ειδικά σχεδιασμένο για έγκυες όπου θα δίνεται ιδιαίτερη προσοχή με τροποποιημένες θέσεις (asanas) και αποφυγή κάποιον θέσεων όπως π.χ. πιέσεις εδάφους στην κοιλιά (μπρούμυτα), στηρίξεις στα χέρια, κάμψεις του κορμού κ.α.

 Το τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης, η «Περίοδος Επιβάρυνσης» προκαλεί έντονες εσωτερικές και εξωτερικές αλλαγές στο σώμα της μητέρας. Η μήτρα μεγαλώνει, το έμβρυο πολλαπλασιάζει το βάρος του και κάποια εσωτερικά όργανα (στομάχι, έντερα, κύστη, καρδιά) μετατοπίζονται. Σε αυτό το στάδιο η γιόγκα θα μπορούσε να ανακουφίσει με κάποιες τροποποιημένες θέσεις, να χαλαρώσει την έγκυο που έχει επιβαρυνθεί έντονα σωματικά και ψυχολογικά, μέσω ασκήσεων αναπνοής (pranayama) και να την προετοιμάσει για τον τοκετό.

 Οι Asanas, οι σωματικές θέσεις της γιόγκα μπορούν να αναπτύξουν την δύναμη και την αντοχή και να βελτιώσουν το κυκλοφορικό σύστημα.  Οι όρθιες θέσεις για παράδειγμα, όπως ο Πολεμιστής ΙΙ (Virabhadrasana II) μπορούν να δυναμώσουν τα πόδια και τονώνουν την αυτοπεποίθηση. Θέσεις όπως το τέντωμα της γάτας (cat/cow stretch) βοηθούν στο να έρθει στην κατάλληλη θέση και καθιστές θέσεις ή καθίσματα μπορούν να αυξήσουν την αιμάτωση της πυέλου (λεκάνη) και την διαστολή. Το Pranayama, οι ασκήσεις αναπνοής βοηθούν στην αντιμετώπιση των διαστολών και των πόνων.

Γενικά, συμμετέχοντας σε μια τάξη γιόγκας για έγκυες, η έγκυος έχει την ευκαιρία να περάσει χρόνο μαζί με άλλες έγκυες και να μοιραστούν τις ανησυχίες και τις εμπειρίες τους. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η αντιμετώπιση του άγχους, της έντασης και του φόβου αλλά και η προσφορά στήριξης που δυστυχώς δεν λαμβάνουν όλες οι έγκυες.

 Όπως αναφέρει η Colette Crawford στο Yogajournal, «Η γιόγκα σε προετοιμάζει για το άγνωστο βοηθώντας σε να γνωρίσεις τον εαυτό σου».

 Μαρίνα Κ.

Σελίδες για Γιόγκα και εγκυμοσύνη:

http://www.yogajournal.com/practice/879

http://birthlight.com/public/home/

http://www.babyonline.gr/egkymosyni/gymnastiki/egkymosyni-yoga

http://www.familylife.gr/el/eimai-egkyos/praktikos-odigos/114-yoga-egkymosynhs-wra-gia-xalarwsh

http://babytips.gr/%CE%95%CE%B3%CE%BA%CF%85%CE%BC%CE%BF%CF%83%CF%8D%CE%BD%CE%B7-/-Babytips.gr/pregnancy-and-yoga1.html

http://www.friendlybirths.gr/prerbirthclassesengreek.html

http://www.healthandyoga.com/html/preg.html

http://www.babycentre.co.uk/pregnancy/fitness/yoga/

http://www.netdoctor.co.uk/health_advice/facts/pregnancy_yoga_003738.htm

Advertisements

Γιογκα και αποτοξινωση

Η γιόγκα είναι ο ιδανικός τρόπος για να αποτοξινωθεί ο οργανισμός, σωματικά και πνευματικά. Βελτιώνει την διαδικασία της πέψης, μειώνει την νευρική ένταση, ενδυναμώνει το ενδοκρινικό σύστημα, λιπαίνει τις αρθρώσεις, καίει το περιττό λίπος, βελτιώνει την συγκέντρωση, και ελέγχει την πείνα και το υπερβολικό κρύο και ζέστη.

Η πρακτική της γιόγκα έχει ως στόχο να επιμηκύνει και να συμπιέσει κάθε μέρος του σώματος. Το σώμα με ελεγχόμενα τραβήγματα, πιέζεται, στρίβει, διπλώνεται και μακραίνει προς κάθε κατεύθυνση. Αυτό βοηθά στην απομάκρυνση παραπροϊόντων της καύσης όπως: γαλακτικό οξύ, διοξείδιο του άνθρακα και λεμφατικά υγρά από τους εσωτερικούς ιστούς του σώματος. Άλλες μορφές άσκησης όπως η αερόβια, η κολύμβηση, το τρέξιμο ή ποδηλασία ανεβάζουν τα επίπεδα οξύτητας του οργανισμού (π.χ. γαλακτικό οξύ) και δεν προσφέρουν την ίδια ευεργετική επίδραση με τη γιόγκα.

Ο καθαρισμός και η διαύγεια του μυαλού είναι μια άλλη πολύ σημαντική επίδραση της γιόγκα. Η Γιόγκα βοηθά διώχνοντας την αρνητική σκέψη που συσσωρεύεται στο μυαλό και μπορεί να οδηγήσει σε στρες, άγχος και κατάθλιψη. Η συγκέντρωση που απαιτούν οι διάφορες θέσεις της γιόγκα (άσανες), αναγκάζουν το μυαλό να εστιάσει στην παρούσα στιγμή.

Οι τεχνικές αναπνοής (pranayama) που εξασκούνται στη γιόγκα διοχετεύουν τον οργανισμό με περισσότερο οξυγόνο. Αυτό βοηθά την απομάκρυνση των άχρηστων ουσιών από τα κύτταρα μας.

Οι περιστροφές (twists) είναι θέσεις που συμπιέζουν και κάνουν μαλάξεις στα εσωτερικά όργανα. Είναι θέσεις που παρέχουν οξυγόνο στα νεφρά και στο συκώτι τροφοδοτώντας με αίμα τους ιστούς τους. Όταν η θέση ελευθερώνεται τα όργανα πλημμυρίζουν με τις θρεπτικές ουσίες από το αίμα και οι τοξίνες απελευθερώνονται. Με αυτό τον τρόπο τα όργανα λειτουργούν πιο αποδοτικά και αποτελεσματικά φιλτράροντας το αίμα που κυκλοφορεί σε ολόκληρο το σώμα.

Είναι μεγάλη η σημασία της αποτοξίνωσης. Οι τοξίνες τελικά συσσωρεύονται και μπορεί να καταλήξουν σε προβλήματα υγείας και ασθένειες. Η πρακτική της γιόγκα  σε  καθημερινή ή εβδομαδιαία βάση είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για να καθαρίζεις και να αποτοξινώνεις το σώμα ανά τακτά χρονικά διαστήματα παραμένοντας υγιής «..νους και σώματι».

 Μαρίνα Κ.

Πηγές:

http://www.yogajournal.com

http://www.lexiyoga.com/detoxification

http://www.squidoo.com/yoga_detox

http://life.gaiam.com/article/kick-your-detox-restorative-twist

Eat like a yogi

How do lessons learned on the mat translate to pleasures of the table?

Go on. No one’s looking.

Just take a quick peek inside the kitchen of Ayuverdic educator and yoga teacher Scott Blossom’s Berkeley, California, home. In the pantry you’ll find ghee and sunflower-seed butter, plus dozens of herbs, spices, and teas. In the fridge, bundles of kale, carrots, and beets. On the counters, jars of homemade jams, organic raw honey, and a warm loaf of sprouted spelt bread. On the stovetop a pot of dahl (Indian lentil soup) simmers.

All of these foods reflect Blossom’s quest to meet his nutritional needs while honoring his yogic values. He spent almost 20 years experimenting with veganism, vegetarianism, and other dietary styles, while studying Ayurveda and traditional Chinese medicine, before figuring out the right diet for himself and his family. In 1998 he settled on an Ayuverdic diet in which his daily food choices reflect the needs of his individual constitution, what’s going on in his life, and the season of the year.

«Eating is perhaps the single most important act for one’s yoga practice,» Blossom says, «because nourishment of the body’s tissues forms a foundation for nourishment of the mind and emotions.» One way to think about this is to imagine devoting your days to practice while feeding yourself nothing but sugar and caffeine. What effect would that have? It’s easy to see that a balanced, calm mind is much easier to come by if you commit yourself to nourishing your body properly, just as you commit yourself to asana, pranayama, and meditation. But what exactly does it mean to nourish yourself properly? Just how do you eat like a yogi?

The Diet of Patanjali

Admittedly, extending your yoga practice to the dinner table is not an easy task, mostly because the classic yogic texts such as Patanjali’s Yoga Sutra and the Bhagavad Gita don’t list any specific foods for following a «yogic diet.» And even if they did, it’s highly unlikely that the foods prescribed in India thousands of years ago would be appropriate today for each and every one of us.

But while there is no prescribed menu for yogis, there is a yogic diet, says Gary Kraftsow, the founder of the American Viniyoga Institute. «These are ingredients that enhance clarity and lightness, keeping the body light and nourished and the mind clear,» he explains. In other words, a diet that offers your body a great basis for practice—or encourages the same effects as practice—makes for a great yogic diet.

In the Ayuverdic tradition, foods that are considered sattvic include most vegetables, ghee (clarified butter), fruits, legumes, and whole grains. In contrast, tamasic foods (such as onions, meat, and garlic) and rajasic foods (such as coffee, hot peppers, and salt) can increase dullness or hyperactivity, respectively. But maintaining a diet that keeps your body light and your mind clear doesn’t necessarily mean eating only sattvic foods. What is best for you and what in the end will best support your yoga practice is informed by your constitution (known in the Ayuverdic tradition as vikriti) and your current state (prakriti), Kraftsow says. «Both need to be considered,» he adds.

In this way of thinking about nourishment, what you need as an individual may be very different from what someone else needs. And what you need at this moment in your life may be very different from what you needed five years ago or will need five years from now. Perhaps the ancient sages were relying on wisdom when they chose not to lay down a yogic diet for all to follow. Just as you learn to listen to your body on the mat, so you must listen to your body at the table.

Beyond the basic needs of the body, many modern yoga practitioners suggest that a yogic diet should take into account the values and philosophical teachings of yoga. Many people nameahimsa, the yogic precept of nonharming, as an influence on their dietary choices—although how they put that principle into action varies. Just as different styles of yoga teach different versions of the same poses, and different teachers offer different, even contradictory, interpretations of the Yoga Sutra, so do yogis consider a wide range of possibilities in exploring a yogic diet. But while personal interpretations may vary, there is a consensus that exploring a yogic diet is important. «For yogis, food choices reflect personal ethics,» says Blossom. «They are inextricable from our spiritual development.»

Or, as Jivamukti Yoga cofounder David Life says, «Not everyone can do Headstand, but everybody eats. Because of this, what you eat has more impact and matters more than whether you can stand on your head.»

With this in mind, we asked several well-known teachers and self-described foodies how they arrived at their current food choices. Because different yogic values resonate with people in a variety of ways, everyone had their own ideas about what constitutes a yogic diet. But what these yogis can all agree on is that their yogic principles have strongly influenced how they feed themselves.

Value Meals

When she was 21 years old, Anusara Yoga instructor Sianna Sherman became a vegan as part of her practice of ahimsa. For seven years she followed an animal-free diet, including two years on a macrobiotic diet, which consisted largely of whole grains, fresh and sea vegetables, nuts, beans, and fermented foods. Sherman spent several more years experimenting with a raw food diet for its promise of increased vitality and prana (life force); at another time she followed Ayuverdic dietary principles.

Somewhere down the line, though, Sherman, who spends much of the year on the road, discovered that she needed a different kind of fuel to support her body as she devoted herself to teaching others. She found that to keep her energy up, she needed to step away from strict diets and simply listen to her intuition.

That intuition, Sherman says, has her eating a lot of grains, vegetables, some fish, and milk. She now mainly eats organic, local, seasonal whole foods. «I try to eat close to my food sources so that the gap from earth to kitchen table is bridged with greater gratitude and awareness,» she says. «My choices are not only about serving myself but also serving the earth and the world in an authentic way.»

Ana Forrest, the founder of Forrest Yoga, also began her exploration of the yogic diet by focusing on ahimsa. «I was very attracted to vegetarianism and the philosophy of nonviolence for years, but the diet made me sick,» she says. «I’m allergic to grains. I gain weight, my brain shuts down, and my bowels stop working. And my yoga practice does not improve.»

So with her body screaming for a different regimen, Forrest chose an omnivorous diet, one that consists mostly of meat, especially game, and vegetables. But, she says, this doesn’t mean she can’t practice ahimsa. «Since I do eat animals,» she says, «I honor the elk, buffalo, or moose by not wasting its life force or mine. I use that force to heal myself and others, and to teach, inspire, and help people evolve. My ethics about what to eat came down to my personal truth. Eating in a way that impairs your health and thinking is immoral. And the truth is that an omnivorous diet physiologically works for me.»

As an Ayuverdic  practitioner, Blossom views the occasional red meat as medicine for his specific constitution. He still follows a largely vegetarian diet, though: «That’s what nourishes me in the most balanced way,» he says. And when he does eat meat, he sources it with great care, choosing only organically and humanely produced meats.

Not surprisingly, the interpretation of ahimsa is widely debated within the yoga community. Life, for example, has been committed to an animal-free diet for decades. He became a vegetarian in the 1970s; since 1987 he has been a vegan. «One’s suffering is another’s suffering,» says Life, who actively encourages yogis to see veganism as the only dietary choice that truly honors ahimsa. «In the Yoga Sutra, it doesn’t say be nonharming to yourself or people who look like you. It just says do no harm.»

Freedom Food

Clearly, with such varied perspectives on what feeds the body and spirit, developing a diet that reflects your ethics and honors your physical needs can be challenging. In the end most yogis would agree that part of the practice is to develop awareness about what you eat. It’s worth spending time educating yourself not just about the possible diets you could follow but also about the origins and properties of the food you buy. And it’s essential to listen to yourself so that you’ll know what kinds of foods might serve you best in each moment. But, as you explore the parameters of your own yogic diet, allow for some flexibility. «Remember, yoga is about freedom, including freedom from your own strong beliefs and ideas,» Kraftsow says. «So don’t get caught in them.»

For example, Blossom recalls that once, while traveling to a yoga event, the only food he could find was fried artichokes with ranch dressing. «Instead of wrinkling our noses,» he says, «we prayed over it. And it was deeply nourishing.»

To begin forming your yogic diet, think about which teachings best resonate with you and how you might put those teachings into action. If ahimsa is a focal point in your value system, explore how your food choices can cause the least possible harm to yourself, other beings, and the planet. If you are attracted to the principles of bhakti yoga, you may want to make every morsel an offering—silently give thanks to the food as you prepare it and offer it as nourishment for the Divine in everything before you eat it. Or if you’re focusing on compassion for others, you may want to emphasize sharing fresh, home-cooked meals with friends in need. «When you get all these factors in alignment with your personal value system,» Blossom says, «that is the yogic diet.»

By Dayna Macy

http://www.yogajournal.com/lifestyle/2724

Γιογκα και πονοι της μεσης

Άνθρωποι με χρόνια προβλήματα στη μέση που επιλέγουν τη γιόγκα ξεπερνούν καλύτερα τον πόνο και την κατάθλιψη σε σχέση με ανθρώπους που ακολουθούν τις συμβατικές θεραπείες για πόνο στη μέση, σύμφωνα με νέα έρευνα του Πανεπιστημίου West Virginia.

Η έρευνα διήρκεσε 3 χρόνια και δημοσιεύεται στο περιοδικό ‘Spine’. Όπως αποκάλυψε, η ομάδα των εθελοντών που επέλεξε τη γιόγκα ως μέθοδο καταπολέμησης του πόνου στη μέση εμφάνισε βελτίωση διάθεσης, λιγότερο πόνο και βελτιωμένη λειτουργικόττηα σε σχέση με την ομάδα που ακολούθησε τη συμβατική θεραπεία.

Η ομάδα της γιόγκα εμφάνισε λιγότερο πόνο, δυσλειτουργία και κατάθλιψη σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου, δήλωσε η Kimberly Williams. Αυτές οι αλλαγές ήταν στατιστικώς σημαντικές όπως και από κλινικής άποψης και διατηρήθηκαν 6 μήνες μετά το τέλος της γιόγκα.

Στην έρευνα έλαβαν μέρος 90 εθελοντές με ελαφριά ή μέτρια δυσλειτουργία. Όσοι ακολούθησαν μαθήματα γιόγκα ασκούνταν 90 λεπτά, δυο φορές την εβδομάδα, για 24 εβδομάδες και εκτελούσαν στάσεις που στόχευαν στην ανακούφιση του πόνου στη μέση. Η αξιολόγηση συνεχίστηκε για 6 μήνες μετά το τέλος των ασκήσεων γιόγκα.

Οι υποστηρικτές της γιόγκα έχουν από καιρό περιγράψει τα οφέλη της στη μείωση του πόνου στη μέση, δήλωσε ο Williams. Ωστόσο δεν είχαν πειστεί όλοι. Αυτή είναι μεγαλύτερη και πιο εντατική αξιολόγηση σε σχέση με τις προηγούμενες, κατέληξε ο ερευνητής.

Πηγή: iatronet.gr

Αγιουβερδικη διατροφη: Τι να προτιμησετε και τι να αποφυγετε

Η Αγιουρβέδα είναι βασισμένη στις τρεις doshas ( dosha -ντόσα σημαίνει ‘λάθος’ που οδηγεί σε δυσαρμονία), τα οποία είναι αόρατες δυνάμεις της φύσης. Οι αόρατες αυτές δυνάμεις φανερώνονται στους ανθρώπους και στους ζωντανούς οργανισμούς ως διαφορετικά χαρακτηριστικά. Οι τρεις doshas είναι Vata – Βάτα, Pitta – Πίτα και Kapha – Κάφα. Η Vata προέρχεται από τον αέρα και τον αιθέρα, η Pitta προέρχεται από την φωτιά και το νερό,  η Kapha προέρχεται από το νερό και τη γη. Οι doshas συμβάλλουν στη διατήρηση της ισορροπίας στο σώμα. Όταν ένας άνθρωπος αρρωσταίνει, το πρώτο πράγμα που διαταράσσεται είναι οι doshas, η βασική δομή των στοιχείων του σώματος.

Η αναλογία των τριών αυτών στοιχείων στο σώμα καθορίζει και τον τύπο κάθε ανθρώπου, δηλαδή τη φύση του.

Οι doshas που κυριαρχούν είναι συνήθως δύο. Στον κάθε άνθρωπο η κυρίαρχη dosha, με την μεγαλύτερη αναλογία είναι αυτή που καθορίζει κατά κύριο λόγο την ιδιοσυγκρασία του. Για τον κάθε τύπο ανθρώπου, σύμφωνα πάντα με την Αγιουρβέδα συνίσταται μια συγκεκριμένη διατροφή. Κάποια τρόφιμα πρέπει να αποφεύγονται ανάλογα με τον αγιουρβεδικό τύπο γιατί επιφέρουν ανισορροπία στις  doshas.

Τρόφιμα που φέρνουν ισορροπία για τον Τύπο Pitta

Φρούτα
Μήλα, αβοκάντο, μούρα, χουρμάδες, σύκα, σταφύλια, μάνγκο, πεπόνι, αχλάδι, ανανάς. Συνιστώνται τα γλυκά φρούτα και όχι τα ξινά.

Λαχανικά
Αγκινάρες, σπαράγγια, μπρόκολο, κουνουπίδι, αγγούρι, σέλινο, πράσινα φασόλια, σαλάτες, μανιτάρια, μαϊντανός, μπιζέλια, πατάτες,  κολοκυθάκια. Τα γλυκά και πικρά

Κρέας
Άσπρο κρέας κοτόπουλου και γαλοπούλας, ψάρια του γλυκού νερού, γαρίδες (όχι υπερβολικές ποσότητες) είναι ισορροπητικά. Αντίθετη δράση έχουν: το μοσχαρίσιο κρέας, η πάπια, το χοιρινό κρέας, το κρέας του ελαφιού και τα θαλασσινά.

Βότανα, Μπαχαρικά και Καρυκεύματα
Σιρόπι από σφεντάμι, συμπυκνωμένοι χυμοί φρούτων, σιρόπι από κριθάρι, σιρόπι από μαύρο ρύζι και άλλες γλυκαντικές ύλες εκτός από το μέλι και τη μελάσα. Καρύδα, κολίανδρος, κύμινο, μάραθος, αγγουράκι τουρσί, μέντα, φλούδες πορτοκαλιού, δυόσμος, σαφράν, μέντα, βλαστοί, είναι ισορροπητικά. Αντίθετη δράση έχουν:  πιπεριές chilli,  σκόρδο, τζίντζερ, μουστάρδα, λεμόνι, μαγιονέζα, κρεμμύδια, πίκλες, αλάτι, σουσάμι, sauce σόγιας

Γαλακτοκομικά
Βούτυρο (ανάλατο), τυρί cottage, μετρίως μαλακά τυριά, γάλα αγελαδινό και κατσικίσιο είναι ισορροπητικά. Αντίθετη δράση έχουν: βούτυρο με αλάτι, σκληρά τυριά, τυρί .

Τρόφιμα που φέρνουν ισορροπία για τον Τύπο Vata

Φρούτα
Βερίκοκα, αβοκάντο, μπανάνες, μούρα, φρέσκα σύκα, σταφύλια, ακτινίδιο, λεμόνια, πεπόνι, πορτοκάλια, ροδάκινα, ανανάς, δαμάσκηνα, φράουλες. Τα γλυκά φρούτα βοηθούν στην ισορροπία και συνιστάται η αποφυγή κατανάλωσης αποξηραμένων φρούτων.

Λαχανικά
Αγκινάρες, σπαράγγια, τεύτλα, καρότα, αγγούρι, πράσινα φασόλια, πράσο, μουστάρδα, μπάμιες, ελιές, κρεμμύδια, πατάτες, νεροκάρδαμο, κολοκυθάκια. Συνιστάται αποφυγή ωμών λαχανικών, διότι τα μαγειρεμένα θεωρούνται περισσότερο ισορροπημένα.

Κρέας
Μοσχάρι, κοτόπουλο ή γαλοπούλα (άσπρο κρέας), πάπια, αυγά, ψάρια του γλυκού νερού, θαλασσινά, γαρίδες.

Βότανα, Μπαχαρικά και Καρυκεύματα
Σιρόπι μαύρου ρυζιού, μέλι, σιρόπι από σφεντάμι, μελάσα, άλλες γλυκαντικές ύλες εκτός από τη μαύρη ζάχαρη, αρωματικό πιπέρι, απόσταγμα αμυγδάλου, άνηθος, βασιλικός, φύλλα δάφνης, μαύρο πιπέρι, αγριοκύμινο, κάρδαμο, χαμομήλι, κανέλα, γαρύφαλλο, κολίανδρος, καρύδα, τυρί cottage, κύμινο, μάραθος, σκόρδο, αγγουράκι τουρσί, τζίντζερ, μουστάρδα, μοσχοκάρυδο, κρεμμύδι, ρίγανη oregano, μαϊντανός, δυόσμος, παπαρουνόσπορος, δεντρολίβανο, φασκόμηλο, δυόσμος, σπιρουλίνα, εστραγκόν, θυμάρι, πίκλες, σόγια sauce, βανίλια.

Γαλακτοκομικά
Βούτυρο ζωικό, αγελαδινό γάλα και τυρί, κατσικίσιο γάλα και τυρί, γιαούρτι. Όλα με μέτρο.

Τρόφιμα που φέρνουν ισορροπία για τον Τύπο Kapha

Φρούτα
Μήλα, ροδάκινα, μούρα, κεράσια, αποξηραμένα σύκα, μάνγκο, ροδάκινα, αχλάδια, ρόδι, δαμάσκηνα, σταφίδες είναι ισορροπητικά. Τα γλυκά φρούτα όπως οι μπανάνες  και τα ξινά όπως τα λεμόνια, τα πορτοκάλια και τα grapefruit  έχουν αρνητική επίδραση.

Λαχανικά
Σπαράγγια, παντζάρια, πράσινα μέρη των τεύτλων, μπρόκολο, λαχανάκια Βρυξελών, λάχανο, καρότα, κουνουπίδι, σέλινο, μελιτζάνες, σκόρδο, πράσινα φασόλια, σαλάτες, πράσο, μαρούλι, μανιτάρια, μπάμιες, κρεμμύδια, μαϊντανός, πιπέρι, πατάτες, σπανάκι, βλαστοί, γογγύλια,  νεροκάρδαμο. Τα ωμά, καυτερά και πικρά λαχανικά είναι ισορροπητικά. Αντίθετη δράση έχουν τα γλυκά και χυμώδη λαχανικά/

Κρέας
Σκούρο κρέας κοτόπουλου και γαλοπούλας και αυγά είναι ισορροπητικά. Μοσχάρι, πάπια, ψάρια του γλυκού νερού, αρνί, χοιρινό, θαλασσινά, γαρίδες και ελάφι έχουν αντίθετη δράση.

Βότανα, Μπαχαρικά και Καρυκεύματα
Αρωματικό πιπέρι, άνηθος, βασιλικός, μαύρο πιπέρι, αγριοκύμινο, κάρδαμο, κανέλα, γαρίφαλο, κολίανδρος, κύμινο, άνηθος, σκόρδο, τζίντζερ, μέντα, σπόροι μουστάρδας, μοσχοκάρυδο, κρεμμύδι, ρίγανη, πάπρικα, μαϊντανός, δυόσμος, παπαρουνόσπορος, δεντρολίβανο, φασκόμηλο, μέντα,  εστραγκόν, θυμάρι, είναι ισορροπητικά.

Γαλακτοκομικά
Αγγουράκι τουρσί, κατσικίσιο γάλα και αραιωμένο γιαούρτι (1:4, γιαούρτι: νερό) είναι ισορροπητικά. Βούτυρο, τυρί, ζωικό βούτυρο, αγελαδινό γάλα, παγωτό και γιαούρτι έχουν αντίθετη δράση.

Από την Ελένη Σωτηρακοπούλου, Ayurveda Practinioner, E-mail: elenianama@hotmail.com, Web: www.anamaveda.com

http://www.humanspace.gr

Menstruation Poses – Οι ασανες για τις δυσκολες μερες

Dhanurasana (Bow Pose)

The torso and legs represent the body of the bow, and the arms the string.

Ustrasana (Camel Pose)

For this pose you can pad your knees and shins with a thickly folded blanket.

Utthita Parsvakonasana (Extended Side Angle Pose)

Stretch along the top side of the body, from the back heel through the raised arm.

Matsyasana (Fish Pose)

It is said that if you perform this pose in water, you will be able to float like a fish.

Ardha Chandrasana (Half Moon Pose)

Highly effective strengthener for the legs and ankles.

Padmasana (Lotus Pose)

The ultimate yoga pose, Padmasana requires open hips and consistent practice.

Pasasana (Noose Pose)

In the full pose the arms are wrapped around the squatting legs and the hands are clasped behind the back, forming a «noose.»

Supta Virasana (Reclining Hero Pose)

Intensifies the stretch in the thighs and ankles of its upright version.

Setu Bandha Sarvangasana (Bridge Pose)

Calms the brain and rejuvenates tired legs.

Adho Mukha Svanasana (Downward-Facing Dog)

One of the most widely recognized yoga poses… an all-over, rejuvenating stretch.

Agnistambhasana (Fire Log Pose)

Stretches the outer hips intensely, particularly the piriformis, which is often the main culprit of sciatic pain.

Ardha Matsyendrasana (Half Lord of the Fishes Pose)

This twist energizes the spine and stimulates the digestive fire.

Janu Sirsasana (Head-to-Knee Forward Bend)

A forward bend for all levels of students, Janu Sirsasana is also a spinal twist.

Marichyasana III (Marichi’s Pose)

Marichi’s Pose is sometimes called the Sage’s Pose.

Supta Padangusthasana (Reclining Big Toe Pose)

Provides relief from backache and stretches the hips, hamstrings, and calves.

Paschimottanasana (Seated Forward Bend)

Paschimottanasana can help a distracted mind unwind.

From:

 http://www.yogajournal.com/poses/finder/therapeutic_focus/t_menstruation

Αγιουρβεδα: Το φαρμακο της φυσης

Βέδα είναι η γνώση ή επιστήμη, αγιούρ είναι η ζωή ή η μακροβιότητα. Η Αγιουρβέδα είναι η ιατρική οπτική της βεδικής γνώσης, (θεωρώντας την σαν μια Upaveda ή δευτερεύον βεδικό σύστημα). Σήμερα είναι πιθανώς το πιο γνωστό από τις βεδικές γνώσεις. Στο βεδικό και γιογκικό σύστημα, η υγεία εξετάζεται σαν η βάση για δημιουργική και πνευματική ανάπτυξη κι όχι σαν ένα αυτοτελές κομμάτι.

Ο στόχος της ζωής δεν είναι μόνο να ζούμε αλλά να βρούμε το νόημα της ζωής. Γι αυτό πρέπει να χρησιμοποιούμε τον χρόνο και την ενέργεια που μας προσφέρει η υγεία του σώματός μας για να αναπτύξουμε την ανώτερη φύση μας. Συνεπώς η Αγιουρβέδα οδηγεί με φυσικό τρόπο στις άλλες βαθύτερες πλευρές της βεδικής σοφίας. Η Αγιουρβέδα είναι μια πλευρά της γιόγκα και κυρίως της Χάθα γιόγκα, της γιόγκα του φυσικού σώματος με την οποία μπορεί να συνδυαστεί.

Ενώ η Χάθα Γιόγκα μας παρέχει ασκήσεις για φυσική υγεία, ευλυγισία και χαλάρωση της έντασης, η Αγιουρβέδα μας δίνει τη γνώση του πώς να φροντίσουμε το σώμα μας στους τομείς της διατροφής και φαρμακολογίας. Και τα δυο βοηθούν στην εναρμόνιση του φυσικού σώματος ώστε οι δυνάμεις της εσωτερικής συνείδησης να δραστηριοποιηθούν μέσω του σώματος. Ενώ το σώμα καθεαυτό δεν είναι ο αυτοσκοπός παρόλα αυτά είναι ο θεμέλιος λίθος, γιατί χωρίς υγεία δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα στη ζωή. Γι αυτό η Αγιουρβέδα είναι σημαντική σε όλα.

Η Αγιουρβέδα είναι το φάρμακο της φύσης, το φάρμακο της ζωής. Δεν μας δίνει ένα σετ από θεωρητικές αρχές που πρέπει να επιβάλλουμε πάνω στις βιολογικές μας λειτουργίες. Αντιθέτως ψάχνει και παρουσιάζει στο ανθρώπινο μυαλό τις αρχές και τις δυνάμεις της ίδιας της φύσης. Χρησιμοποιεί τη γλώσσα της φύσης, δηλ. ένα ενεργητικό σύστημα βιολογικών στοιχείων και ορμονών, ένα σύστημα απλό κι όχι κάτι σύνθετο σε υλιστική και βιοχημική ορολογία.

Λαμβάνει υπόψη της ότι είναι πιο σημαντικό να γνωρίζουμε ποια όψη της φύσης λειτουργεί μέσα μας, για παράδειγμα, αν υπάρχει πολλή ή λίγη θερμότητα μέσα μας από το να περιγράψει με λεπτομέρεια τη δυσλειτουργία όσον αφορά τα παθογόνα και τα βιοχημικά. Επομένως, οι βιολογικές ορμόνες , τα στοιχεία και οι ποιότητές τους δεν προέρχονται από επιστημονικά πειράματα, αλλά από την παρατήρηση της ίδιας της φύσης. Αντιπροσωπεύουν τις δυνάμεις της φύσης που εργάζονται μέσα μας, τους μεγάλους Θεούς ή τις κοσμικές δυνάμεις της ζωτικότητάς μας στους οποίους πρέπει να υποτασσόμαστε, δηλαδή να σεβόμαστε και να ακολουθούμε τους νόμους τους. Όπως ακριβώς υπάρχει η δύναμη του νερού, του αέρα και της φωτιάς που εργάζονται στο περιβάλλον γύρω μας έτσι εργάζονται και σε βιολογικό επίπεδο μέσα μας. Όπως αν αφήσουμε μια φωτιά να μας πλησιάσει πάρα πολύ θα μας κάψει, έτσι ακριβώς αν αφήσουμε την εσωτερική μας φωτιά να καίει σε υψηλά επίπεδα θα καταστρέψει τα εσωτερικά μας όργανα.

Η Αγιουρβέδα είναι φυσιοθεραπεία ή ένα είδος φυσιοθεραπευτικού φαρμάκου. Σύμφωνα με την φιλοσοφία της, είναι η ίδια η φύση που θεραπεύει. Το μόνο που πρέπει να κάνουμε είναι να βοηθήσουμε τις διεργασίες της και να συντονίσουμε τον εαυτό μας στην κίνησή της. Γι αυτό η Αγιουρβέδα τονίζει την ισορροπία και την ψυχολογική σταθερότητα της δύναμης για ζωή μέσα μας ως την βάση για όλες τις θεραπείες.. Η Αγιουρβέδα βασίζεται σε διατροφή και βότανα για τη θεραπεία, αλλά χρησιμοποιεί πολλά ειδικά παρασκευασμένα ανόργανα και μεταλλικά υποκατάστατα. Μας παρέχει μια πλήρη δίαιτα – ζωής καθώς και μια συμβουλευτική του τρόπου ζωής που ασχολείται με το σώμα και το μυαλό, με το άτομο και το κοινωνικό σύνολο. Ο στόχος της είναι όχι να καταστείλουμε τα συμπτώματα μας αλλά να δώσουμε στον εαυτό μας τα εργαλεία να καταλάβει τη φύση μας και να ζήσει σε αρμονία με αυτήν.

ΑΥΤΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Γι’ αυτό το λόγο η Αγιουρβέδα είναι ένα σύστημα αυτό-θεραπείας. Μας λέει ο,τιδήποτε κάνουμε εμείς για να θεραπεύσουμε τον εαυτό μας είναι πιο σημαντικό από αυτό που οι άλλοι θα κάνουν για εμάς. Όπως έχουμε την ευθύνη για την τωρινή μας κατάσταση , έτσι έχουμε και την ευθύνη να την διορθώσουμε.

Δηλώνει ότι το πώς ζούμε καθημερινά είναι πιο καθοριστικό για την υγεία μας από αυτό που κάνουμε «μια στις τόσες» για να την αλλάξουμε. Μια περιστασιακή επίσκεψη στο γιατρό για να βελτιώσουμε την υγεία μας δεν μπορεί να διορθώσει τις επιπτώσεις μιας μακροχρόνιας κακής διατροφής ή ενός αγχώδους τρόπου ζωής. Το τι τρώμε κάθε μέρα είναι πιο σπουδαίο από το τι χάπι ή βιταμίνη θα πάρουμε για να αντισταθμίσουμε τη διατροφή μας.

Δεν μπορούμε να περιμένουμε ότι θα γίνουμε καλά από μια μέθοδο φυσικής θεραπείας αν η ζωή μας δεν εναρμονιστεί με τη φύση. Γι’ αυτό δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σαν ένα κατευναστικό μέτρο του τεχνητού και αγχώδους τρόπου ζωής. Ίσως να μην μας βοηθήσει να συνεχίσουμε να ζούμε με τον ίδιο τρόπο αλλά να απαιτήσει μια πραγματική αλλαγή στη φιλοσοφία ζωής αν πραγματικά θέλουμε να γίνουμε καλά.

Καθώς είναι φάρμακο με πνευματική βάση μας λέει ότι τα ψυχολογικά και πνευματικά γεγονότα συχνά υπερέχουν των φυσικών γεγονότων στη δημιουργία προβλημάτων και ασθενειών. Γι αυτό ακόμα κι αν ακολουθήσουμε τις σωστές φυσικές αγωγές δεν θα βρούμε την αληθινή θεραπεία αν τα συναισθήματά μας είναι διαταραγμένα ή αν δεν έχουμε κάποιο πνευματικό σκοπό στη ζωή. Δεν μπορούμε να θεραπεύσουμε το σώμα ξεχωριστά από το νου ή το μυαλό ξεχωριστά από την ψυχή. Η θεραπεία ασθενειών σε φυσικό επίπεδο μόνο, ανταποκρίνεται στα συμπτώματα κι όχι στις αιτίες που δημιούργησαν την ασθένεια και δεν αφορούν το μεγάλο μέρος του προβλήματος.

Δεν μπορούμε να κοροϊδέψουμε τη Φύση ή την ζωή. Μικρές αλλαγές, γρήγορες θεραπείες, ευσεβείς πόθοι, μαγικά φίλτρα και πανάκεια δεν υπάρχουν στην Αγιουρβέδα. Η ζωή απαιτεί τεράστια ακεραιότητα, αυτοπειθαρχία και αυτογνωσία για να μας οδηγήσει πέρα από την ασθένεια και τη δυστυχία. Η Αγιουρβέδα δεν κάνει τα πράγματα πιο εύκολα για μας βραχυπρόθεσμα, αλλά μακροπρόθεσμα μας μαθαίνει να διοχετεύουμε την κοσμική ενέργεια μέσα μας και να αποδεχτούμε την ευθύνη της δικής μας ύπαρξης. Υπάρχει μια μαγεία στην Αγιουρβέδα που είναι η μαγεία της συνειδητοποίησης και της ορθής δράσης λεπτό προς λεπτό. Η μαγεία της δεν οφείλεται στο ότι μας βγάζει από τη δύσκολη θέση λύνοντάς μας τα προβλήματα για μας, αλλά ότι μας δίνει τα σωστά εργαλεία για να τα καταφέρουμε αποτελεσματικά.

ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ

Υπάρχουν δυο είδη θεραπείας, αυτές που μπορούν να ονομαστούν «παθητικές» και αυτές που θα ονομάζαμε «ενεργητικές». Μια παθητική θεραπεία είναι αυτή που κάποιος άλλος κάνει κάτι για μας. Μια ενεργητική θεραπεία είναι όταν συμμετέχουμε σ’ αυτήν ή την κάνουμε για τον εαυτό μας. Οι ενεργητικές θεραπείες είναι πάντα πιο δυνατές από τις παθητικές, οι οποίες μπορεί να είναι απαραίτητες σε εξαιρετικές συνθήκες αλλά από μόνες τους δεν μπορούν να επιφέρουν βαθιές αλλαγές.

Ο πολιτισμός μας από μόνος του είναι εξαιρετικά παθητικός. Βρισκόμαστε σε θέση παρατηρητή βλέποντας τους άλλους να δρουν. Αφήνουμε τους άλλους να ζουν τη δική μας ζωή κι εμείς σε αντάλλαγμα τους κοιτούμε από την οθόνη ή το περιθώριο. Οι ζωές μας πολύ λίγο περιέχουν απευθείας εμπειρία ή δημιουργική συμμετοχή, η οποία αναφορικά με την Γιόγκα είναι το μόνο γεγονός που φέρνει στη ζωή λύτρωση και εκπλήρωση του στόχου της. Αφήνουμε τους άλλους να μας πουν πώς να μιλάμε, τι να κάνουμε, πώς να σκεφτόμαστε, που να πάμε, τι να αγοράσουμε. Αφήνουμε τους άλλους να φτιάξουν την τροφή μας, να μας διασκεδάζουν, να μας πουν πώς να κάνουμε έρωτα, τι είναι ο Θεός και τι δεν είναι. Με τον ίδιον τρόπο αφήνουμε το ιατρικό κατεστημένο να ελέγχει την υγεία μας. Ακολουθούμε τον τρόπο του πώς να γίνουμε υγιείς που οι άλλοι μας δίνουν, όχι αυτό που οι ίδιοι μας αντιλαμβανόμαστε και βιώνουμε για τον εαυτό μας ότι είναι το σωστό και το αποτελεσματικό. Αν καταλήξουμε θύματα αυτής της διαδικασίας δεν μπορούμε να κατηγορήσουμε κανένα εκτός από τον εαυτό μας. Όπως ακριβώς δεν μπορεί να αναπνεύσει κανείς για μας, έτσι κανείς δεν μπορεί να μας κάνει ευτυχισμένους.

Η Αγιουρβέδα τονίζει ότι δεν υπάρχει κανείς πραγματικός θεραπευτής, κανένας μαγικός γιατρός ή μαγικό χάπι. Η μαγεία είναι μέσα μας, η μαγεία είναι όταν αφυπνίζουμε την δύναμη για ζωή και συνδέουμε την δική μας ψυχή με την πηγή της ζωής. Καμιά μηχανή δεν μπορεί να μας δώσει ζωή ούτε τα τεστ με τα μηχανήματα μπορούν να μετρήσουν την δύναμη ζωής μέσα μας η οποία είναι το πραγματικό μέτρο για την υγεία μας. Οι ιατρικές διαγνώσεις μπορεί να είναι περισσότερο επιζήμιες παρά βοηθητικές αν δεν αναγνωρίζουν την ικανότητα της δύναμης-ζωής να ξεπεράσει κάθε ασθένεια. Η διάγνωση του καρκίνου για παράδειγμα συχνά τείνει να καταστρέψει τη θέληση για ζωή στον ασθενή και γι’ αυτό εμποδίζει οποιαδήποτε ίαση.

Κανένα υποκατάστατο που παίρνουμε από έξω δεν μπορεί να είναι κάτι παραπάνω από ένα καταλύτη. Εμείς, κάθε ένας από εμάς ατομικά, έχει να μάθει τι είναι πραγματικά η φύση και μέσω αυτής πώς να ζούμε σε αρμονία με την κοσμική ζωή. Κανείς δεν μπορεί να το κάνει αυτό για μας και για όσο είμαστε απρόθυμοι να το κάνουμε πρέπει να συμβιβαστούμε με την ασθένεια. Γι αυτό τον λόγο η Αγιουρβέδα είναι ένα ουσιώδη δομικό και ατομικά προσανατολισμένο φάρμακο. Δεν έχει κάποιο υπόδειγμα μαζικής θεραπείας ή μαζικής διάγνωσης. Αντιτάσσεται σε όλα τα τυποποιημένα φάρμακα. Πιστεύει ότι κάθε άτομο είναι διαφορετικό ακόμα κι αν οι ασθένειες είναι φαινομενικά ίδιες, δεν μπορούμε να τις θεραπεύσουμε με τον ίδιο τρόπο.

Όσοι ψάχνουν για απόλυτη ανακούφιση ή για κάποιον που να τους κάνει υγιείς χωρίς τη δική τους συμμετοχή και προσπάθεια μπορεί να βρουν την Αγιουρβέδα άχρηστη και χωρίς έμπνευση. Αλλά είναι ο πιο ειλικρινής τρόπος ιατρικής και ο μόνος που δεν γίνεται κυρίαρχος του εαυτού μας. Αν ξεκινήσουμε να χρησιμοποιούμε τα εργαλεία της στη ζωή μας θα έχουμε μεγάλα οφέλη αλλά μόνο αν το κάνουμε σε αρμονία με τη Φύση και μέσα στην πορεία του χρόνου, μόνο αν κάνουμε τις απαραίτητες ρυθμίσεις στους ρυθμούς της ζωής μας.

ΤΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ ΤΗΣ ΑΓΙΟΥΡΒΕΔΑ

Η Αγιουρβέδα έχει τις δικές της σύνθετες μεθόδους που περιλαμβάνουν εγχειρήσεις και τη χρήση δυνατών φαρμάκων. Εντούτοις, αυτά είναι δευτερεύοντα μπροστά στην πρωτεύουσα αυτό-θεραπευτική προσέγγιση. Τα οκτώ είδη της είναι εσωτερικά φάρμακα (kayachikitsa), εγχείρηση (shalyatantra), ασθένειες του κεφαλιού (shalakya tantra), παιδιατρικά (kaumarabhritya), τοξικολογία (agadatantra), ψυχιατρική (bhutavidya), ανανέωση (rasayana) και αναζωογόνηση (vajikarana).

Η Αγιουρβέδα σαν μια τυπική επιστήμη των Βεδών, εφαρμόζεται διαφορετικά από τους διάφορους πρακτικούς της καθώς δίνει έμφαση την δημιουργική ευφυΐα κι όχι μια στάνταρ προσέγγιση. Δεν μας παρουσιάζει ένα μόνο τρόπο θεώρησης της υγείας ή της ασθένειας αλλά μας δίνει ένα ολόκληρο φάσμα σε αρμονία με την απεραντοσύνη της ζωής. Γι αυτό δεν μπορεί να γίνει κατανοητή από μια απόλυτη επιστημονική, διανοητική ή υλιστική οπτική.

Η Αγιουρβέδα βασίζεται πάνω στο πνευματικό και ψυχολογικό υπόβαθρο της Γιόγκα, της Samkya και της Vedanta. Από αυτές έρχονται οι μέθοδοι για θεραπεία του μυαλού. Θεωρεί ότι οι ασθένειες προκαλούνται από δυο αιτίες: είτε εξαιτίας ανισορροπίας των ενεργειών του σώματος αυτού κάθε αυτού είτε σε καρμικούς λόγους, που είναι ψυχολογικές αιτίες. Οι τελευταίες φαίνεται να επικρατούν πάνω στις πρώτες, αν και οι δυο αυτοί παράγοντες είναι παρόντες στις περισσότερες ασθένειες.

Τα τρία κύρια κλασσικά κείμενα για την Αγιουρβέδα είναι τα CHARAK, SUSHRUT και VAGBHAT. Ακόμη μελετούνται σήμερα και δίνουν τις θεμέλιες αρχές, αλλά πολύ από το υλικό τους δεν είναι πλέον κατάλληλο , γι αυτό πολλά μοντέρνα βιβλία έχουν γραφτεί για να τις προσαρμόσουν στις μεταβαλλόμενες συνθήκες. Ενώ η παρούσα φόρμα που βρίσκουμε σ’ αυτά τα κείμενα, σήμερα, διαμορφώθηκε στους πρώτους αιώνες μ.Χ. παρόλα αυτά, τα κείμενα Charak και Sushrut χρονολογούνται από την εποχή του Κρίσνα (περίπου 1500-1000 π.Χ). Πολλές Αγιουρβεδικές πρακτικές επίσης αναφέρονται στις Βουδιστικές διδασκαλίες και σε ιστορίες του ίδιου του Βούδα.

Η Αγιουρβέδα υιοθετήθηκε από τους Βουδιστές και είναι η βάση της βουδιστικής ιατρικής. Ο ίδιος ο Vagbhat ήταν βουδιστής και τα κείμενά του και τα σχόλια του πάνω στην Αγιουρβέδα ακόμη μελετούνται στην βουδιστική ιατρική. O Nagarjuna που είναι o πιο γνωστος Βουδιστής siddhas και ίσως η πιο ξακουστή μορφή στην παράδοση του Μαχαγιάνα Βουδισμού μετά τον Βούδα, ήταν ένας μεγάλος Αγιουρβεδικός γιατρός. Από την γέννησή του, πολλά ορυκτά, ανόργανα και αλχημικά φαρμακευτικά παρασκευάσματα (rasas) ακόμη παρασκευάζονται και χρησιμοποιούνται στην Ινδία σήμερα. Η Θιβετανική ιατρική είναι κυρίως Αγιουρβεδική με μια μίξη από κινέζικες επιρροές.

Η αρχαία ελληνική ιατρική που χρησιμοποιήθηκε στην Ευρώπη μέχρι τον 17ο αιώνα και ακόμη χρησιμοποιείται στις ισλαμικές χώρες και από τους μουσουλμάνους της Ινδίας (ονομάζεται Unnani ιατρική) είναι παρόμοια με την Αγιουρβέδα. Αναφέρεται σε ένα μοντέλο 4 ιδιοσυγκρασιών αντί για 3. Χρησιμοποιείται ακόμη στην Ινδία από τους ισλαμιστές γιατρούς και χρησιμοποιούνται ταυτόχρονα κυρίως αγιουρβεδικά και ουνανικά φάρμακα. Γι αυτό η γνώση της Αγιουρβέδα έχει μια ευρεία εφαρμογή και παραμένει αρμόδια, πιστή στις κύριες παραδόσεις φυσικής αυτό-θεραπείας όλου του κόσμου.

Οι αρχές της Αγιουρβέδα είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της πιο αρχαίας Ριγκ Βέδα. Οι τρεις κύριοι Βεδικοί Θεοί, ο Ιντρα, ο Άγκνι και ο Σομα συσχετίζονται με τις 3 doshas ή βιολογικές ιδιοσυγκρασίες της Αγιουρβέδα σαν Βάτα (αέρας), Πίτα ( φωτιά) και Καφα (νερό) αντίστοιχα. Ο Ιντρα έχει την ενέργεια του αέρα και την δύναμη για ζωή και συχνά εξισώνεται με αυτήν σαν Βάτα ή Βαγιού. Ο Άγκνι είναι φωτιά και ο Σόμα είναι ουσιώδης, βασική ενέργεια του νερού. Τα βεδικά άσματα παρέχουν κραδασμούς ήχων, οι οποίοι ισορροπούν τις 3 διαθέσεις / ιδιοσυγκρασίες στο σώμα και ανοίγουν τις λεπτές λανθάνουσες δυνάμεις του μυαλού. Από αυτές απορρέει μια πλήρης θεραπεία με μάντραμ.

ΟΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΣΥΓΚΡΑΣΙΕΣ

Αναφορικά με την Αγιουρβέδα το ανθρώπινο σώμα διοικείται από τρεις βασικές ζωτικές δυνάμεις, την Βάτα, Πίττα και Κάφα. Αυτές συχνά μεταφράζονται σαν «αέρας», «χολή» και «φλέγμα». Η Βάτα επίσης συχνά αποκαλείται η βιολογική αέρινη ιδιοσυγκρασία, η Πίτα η βιολογική φωτιά και η Κάφα η βιολογική υδάτινη ιδιοσυγκρασία.

Αυτές οι ιδιοσυγκρασίες ονομάζονται «doshas» στα σανσκριτικά που σημαίνει αυτό που φθείρει ή προκαλεί αποσύνθεση, καθώς δεν υπάρχουν μόνο οι δυνάμεις που παράγουν και διατηρούν το σώμα στην κανονική του κατάσταση αλλά κι εκείνες οι οποίες όταν είναι εκτός ισορροπίας εξυπηρετούν στο να το καταστρέφουν. Ο θάνατος ενυπάρχει στην ζωή. Ακόμη και με την κανονική διαδικασία μεταβολισμού δεν αναπτύσσονται μόνο νέα κύτταρα αλλά προκαλεί τα γερασμένα κύτταρα να πεθάνουν και να απορριφθούν. Ανάπτυξη και ζωή πρέπει σταδιακά να στρέφονται προς την αποσύνθεση και τον θάνατο. Η υγεία στο σώμα συνιστάται στην σωστή ισορροπία των δημιουργικών και καταστρεπτικών δυνάμεων των doshas.

Κάθε μία από τις βιολογικές ιδιοσυγκρασίες συγκροτείται από δυο στοιχεία, το πρώτο, παρέχει την πρωταρχική του δύναμη, το δεύτερο, δίνει ένα μέσο για την εκδήλωσή του. Η Βάτα αποτελείται από αέρα και αιθέρα, ο αέρας είναι η ενεργητική πλευρά και ο αιθέρας ή το κενό είναι το μέσο ή το πεδίο για την κίνησή του αέρα. Η Πίτα αποτελείται από φωτιά και νερό, η φωτιά είναι η ενεργητική πλευρά, το νερό ή το λάδι είναι το πεδίο της καύσης γιατί η φωτιά δεν μπορεί να υπάρχει απευθείας μέσα στο σώμα χωρίς να το καταστρέψει. Η Κάφα αποτελείται από νερό και γη, το νερό είναι η ενεργητική δύναμη και η γη είναι το περιεχόμενό της.

Ακόμη οι βιολογικές αυτές ιδιοσυγκρασίες δεν είναι το ίδιο με τα στοιχεία. Είναι μορφές της δύναμης-ζωής που μορφοποιούν και ζωογονούν τα στοιχεία αυτά. Είναι διαφορετικές οπτικές της ψυχής. Τα στοιχεία, αυτά καθαυτά, είναι ανενεργά, άψυχα. Δεν είναι ποτέ πραγματικά ζωντανά αλλά μπορούν να ενεργοποιηθούν από τις βιολογικές ιδιοσυγκρασίες όπως ένα σύρμα ενεργοποιείται από ένα ηλεκτρικό ρεύμα. Αυτή η δύναμη-ζωής αντανακλάται από την ψυχή, από την αιώνια ύπαρξη μας πάνω στο φυσικό σώμα μέσα από τους φακούς του μυαλού. Γι αυτό η ζωή μέσα σε ένα σώμα είναι πάντα προσωρινή. Ό,τι έρχεται από τα ανενεργά στοιχεία και μορφοποιείται από αυτά πρέπει να επιστρέψει σε αυτά. Παρομοίως, η δύναμη-ζωής η οποία έρχεται από το αιώνιο πρέπει σταδιακά να επιστρέψει σε αυτό. Το ρεύμα της ζωής σιγά-σιγά θα εξαντλήσει το σύρμα του σώματος. Ωστόσο η ζωή μπορεί ακόμη να επιμηκυνθεί πέρα από τα συνηθισμένα όρια της και η Αγιουρβέδα μας δίνει πολλά κλειδιά γι αυτήν την διαδικασία.

Η Βάτα είναι στεγνή, ελαφριά, ψυχρή, σκληρή, αεράτη και μεταβάλλει τις ιδιότητές της. Είναι η αρχή / ρίζα της ιδιοσυγκρασίας, ιστοί και άχρηστα υλικά του σώματος. Στη φυσική της κατάσταση συντηρεί την προσπάθεια, την εισπνοή, την κίνηση, την αποφόρτιση των ενστίκτων, την εξισορρόπηση των ιστών και τον συντονισμό των αισθήσεων.

Η Πίττα είναι λιπαρή, διαπεραστική, οξεία, ζεστή, ελαφριά δυσάρεστη στην οσμή, κινητή και ρευστή. Επιδρά στην χώνεψη, στην θερμογένεση, στην οπτική αντίληψη, στην πείνα, στην δίψα, στην αίγλη, στην χροιά της επιδερμίδας, στην κατανόηση, στην ευφυΐα, στο κουράγιο και στην απαλότητα του σώματος.

Η Κάφα είναι υγρή, κρύα, βαριά, αργή, κολλώδης, απαλή και σταθερή στις ιδιότητες της. Δίνει σταθερότητα, λίπανση, κρατάει ενωμένα τα επιμέρους μέρη και σαν ιδιότητες έχει την υπομονή την ηρεμία και την αφοσίωση.

ΣΩΜΑΤΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ

Οι βιολογικές ιδιοσυγκρασίες σαν επικρατέστερες δυνάμεις στο σώμα μας γίνονται οι κύριοι παράγοντες που καθορίζουν την ψυχοσωματική μας σύσταση. Σχετικά με την Αγιουρβέδα δεν είμαστε όλοι ίδιοι φυσικά ούτε το σώμα μας αντιδρά με τον ίδιο τρόπο. Κάθε ένας από μας είναι ένας μοναδικός συνδυασμός και αναλογία των βιολογικών ιδιοσυγκρασιών.

Γι’ αυτό η Αγιουρβέδα γενικά χωρίζει τα άτομα σε τρεις τύπους ανάλογα με την επικρατέστερη ιδιοσυγκρασία από τις τρεις που υπάρχει στη φύση τους, δηλ. Βάτα, Πίττα ή Κάφα. Από αυτές, διακρίνονται επτά βασικοί τύποι , ο καθαρά Βάτα τύπος, ο καθαρά Πίττα, ο καθαρά Κάφα, ο τύπος Βάτα-Πίττα, Πίττα-Κάφα, Κάφα-Βάτα και ο τριπλός Κάφα-Βάτα-Πίττα τύπος.

Μερικοί Αγιουρβεδικοί γιατροί δίνουν νούμερα για να παραστήσουν τις αναλογίες της Βάτα, Πίττα, Κάφα στο σώμα ή σε περίπτωση ασθένειας, για παράδειγμα Βατα 4, Πίττα 2, Κάφα 1, δείχνοντας μια υψηλή Βάτα κατάσταση. Αλλά δεν υπάρχει κάποιος στάνταρ τρόπος για να το κάνει κανείς έτσι ο κάθε πρακτικός το κάνει διαφορετικά.

ΒΑΤΑ

Οι Βάτα άνθρωποι, αυτοί στους οποίους η βιολογική ιδιοσυγκρασία αέρα επικρατεί, λέγεται ότι είναι ασυνήθιστα ψηλοί ή κοντοί, αδύνατοι, κοκαλιάρηδες με φλέβες που προεξέχουν και γενικά αδύναμη ανάπτυξη ιστών. Το χρώμα του δέρματός του μπορεί να είναι θαμπό χωρίς λάμψη με πιθανούς καστανούς ή σκούρους δυσχρωματισμούς, με ξηρό ή σκασμένο δέρμα. Τους καταλαμβάνει όρεξη για διάφορα πράγματα, τείνουν να έχουν δυσκοιλιότητα ή σκληρά κόπρανα, έχουν ανεπαρκή ιδρώτα ή διούρηση, είναι μη ανεκτικοί στο κρύο και τον αέρα και αν κι έχουν στιγμιαία ποσά ενέργειας είναι μικρής διάρκειας και αντοχής. Οι τύποι ΒΑΤΑ είναι νευρικοί, ανυπόμονοι, υπερδραστήριοι, ενθουσιώδεις και μπορεί να υποφέρουν από αϋπνίες ή δυσκολίες στον ύπνο. Είναι ευμετάβλητοι, περίεργοι και προσαρμοστικοί με ευαίσθητα και γρήγορα μυαλά και αντανακλαστικά, είναι συχνά ομιλητικοί και μπορούν να είναι αφηρημένοι. Τείνουν να είναι ανασφαλείς, φοβισμένοι και ανήσυχοι όταν συναισθηματικά βγαίνουν έξω από την ισορροπία τους, ενοχλούνται εύκολα και έχουν προδιάθεση να ανησυχούν και να στενοχωριούνται.

ΠΙΤΤΑ

Οι Πίττα άνθρωποι, αυτοί στους οποίους η βιολογική ιδιοσυγκρασία της φωτιάς είναι υψηλότερη, είναι μεσαίοι ή μετρημένοι στην κατασκευή και στο ύψος με καλούς μύες. Έχουν καλή κυκλοφορία αίματος, έχουν ζεστό και λιπαρό δέρμα, κόκκινο δέρμα με πιθανές κοκκινάδες στο πρόσωπο ή στα μάτια, με ντελικάτα μαλλιά και πιθανό γρήγορο γκριζάρισμα ή φαλάκρα. Έχουν οξεία όρεξη, διψούν πολύ και ιδρώνουν εύκολα. Έχουν υπερβολική διούρηση και συχνά κίτρινα χρωματισμένα κόπρανα ή ούρα. Δεν είναι ανεκτικοί στον ήλιο και τη ζέστη και τείνουν να αιμορραγούν εύκολα.

Οι τύποι Πίττα είναι επιθετικοί, κυριαρχικοί, με αρχηγικές ικανότητες, καλοί ομιλητές και εργατικοί. Είναι αποφασιστικοί, παρατηρητικοί, με αντίληψη, έξυπνοι και έχουν οξεία μνήμη. Τείνουν προς την ευερεθιστικότητα και τον θυμό όταν είναι εκτός συναισθηματικής ισορροπίας και έχουν προδιάθεση για διαφωνίες και συγκρούσεις.

ΚΑΦΑ

Οι άνθρωποι Κάφα, στους οποίους η βιολογική ιδιοσυγκρασία του νερού υπερτερεί, τείνουν προς την παχυσαρκία, έχουν συμπαγή και καλοαναπτυγμένο σκελετό με καλή ανάπτυξη ιστών. Έχουν άσπρο, χλωμό και υγρό δέρμα, πλούσια μαλλιά με χοντρή τρίχα και μεγάλα μάτια. Έχουν συνεχή όρεξη αλλά χαμηλό μεταβολισμό και είναι μη ανεκτικοί στο κρύο και την υγρασία. Έχουν πλούσιες σωματικές εκκρίσεις και συχνά υπερβολικές βλέννες . Είναι αργοί στην κίνηση και δυσκολεύονται σ’ αυτήν αλλά έχουν μεγάλη αντοχή και γενικά δυνατό ανοσοποιητικό σύστημα.

Οι τύποι Κάφα είναι ήρεμοι, σταθεροί, αφοσιωμένοι, πιστοί με αργό αλλά αποφασιστικό και σταθερό μυαλό και καλή μνήμη. Μπορεί να υποφέρουν από λήθαργο, έλλειψη κινήτρων ή υπερβολή στον ύπνο. Οι ψυχολογικές τους ανισορροπίες τους οδηγούν στην προσκόλληση, την πλεονεξία και την κατάθλιψη. Μπορούν να είναι κτητικοί ή συναισθηματικοί.

Πρέπει να θυμόμαστε στην σκιαγράφηση των τριών τύπων ότι τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά τους μεγαλοποιούνται για λόγους διδακτικούς. Κανένας από αυτούς δεν είναι απαραίτητα καλύτερος ή χειρότερος από τον άλλο. Αυτό που είναι σημαντικό είναι να ζούμε σε αρμονία με την φύση μας και τις δυνατότητες που αυτή έχει, όχι να προσπαθούμε να την αλλάξουμε.

Κάθε τύπος τείνει προς συγκεκριμένες ασθένειες. Οι τύποι Βάτα τείνουν σε διαταραχές του νευρικού συστήματος, κρίσεις νεύρων, αϋπνίες, αρθριτικά, δυσκοιλιότητα. Οι περισσότερες εκφυλιστικές ασθένειες και ασθένειες των γηρατειών είναι φύσης Βάτα. Η Βάτα έχει τον μεγαλύτερο αριθμό ασθενειών γιατί καθώς το θεμελιώδες από τα βιολογικά συστατικά ανισορροπεί, οδηγεί και σε σημαντικές επιπτώσεις.

Οι τύποι Πίττα τείνουν να παρουσιάζουν πυρετό, μολύνσεις, φλεγμονές, υπέρ-τοξικότητα, έλκη, ερεθισμοί δέρματος, αιμορραγίες προβλήματα στο συκώτι.

Οι τύποι Κάφα τείνουν να υποφέρουν από κρυώματα, γρίπη, βρογχίτιδα, πνευμονία και ασθένειες από οιδήματα και υπερβολικά υγρά. Αν και κάθε τύπος μπορεί να πάθει οποιαδήποτε ασθένεια, κάθε ένας τείνει περισσότερο προς ασθένειες της ίδιας ποιότητας με την βιολογική του σύσταση. Όταν μια από τις βιολογικές ιδιοσυγκρασίες είναι πολύ υψηλή μπορεί να καταστρέψει όλες τις άλλες. Για παράδειγμα, υψηλή Κάφα μπορεί να επιβαρύνει και να φράξει τα κανάλια και τα νεύρα και να προκαλέσει επιληψία ή εμφράγματα σαν αποτέλεσμα διαταραχής της Βάτα .

Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε την προσωπική μας σύσταση και να ξέρουμε πώς να λειτουργήσουμε με αυτήν. Η Αγιουρβέδα υπαγορεύει δίαιτα, βότανα και στυλ ζωής ανάλογα με την περίσταση. Γενικά όλοι μπορούμε να τα καταφέρουμε με ένα «σαττβικό» στυλ ζωής, με αγνή, φυσική χορτοφαγική διατροφή, ειρηνική, ευσπλαχνική και ανθρωπιστική διαβίωση. Όταν διαταράσσεται η ισορροπία μας, θα πρέπει να σκεφτούμε σοβαρά την διατροφή μας και τα βότανα ανάλογα με την διαταραγμένη ιδιοσυγκρασία. Γι αυτό θα πρέπει να συμβουλευτούμε έναν Αγιουρβεδικό πρακτικό.

Dr. David Frawley (Pandit Vamadeva Shastri), Από το «Riven from heaven»

American Institut of Vedic Studies:  www.vetanet.com

Μετάφραση: http://www.esoterica.gr

Kitchen Yoga

When she makes jam, Vanessa Barrington likes to start with a clean kitchen—like an uncluttered yoga studio, the open space encourages clarity and focus. From there, the craft unfurls. Unloading bags of ripe red plums from her local farmers’ market, the Oakland, California, cookbook author rinses each one and blots it dry before halving it with a sharp paring knife and removing the pit. Her cutting board stained with bright purple juice, she chops the plums and places them in a pot with sugar, where they simmer gently, releasing vivid juices that bubble and fill the kitchen with a lush fruity aroma. As the plums cook, she sterilizes the jars, carefully removing them from a kettle of boiling water with long-handled tongs and placing them on a clean kitchen towel to await filling.

Barrington makes her jam without any added pectin, opting instead to cook the fruit down slowly over low heat until it reaches the desired consistency. As in a long-term yoga practice, sometimes the richest rewards take time to develop. Barrington finds the same refuge and focus in the kitchen that she does in her Iyengar practice, with its emphasis on precision, alignment, and attention to every breath. Her cookbook, D.I.Y. Delicious: Recipes and Ideas for Simple Food from Scratch, emerged out of a desire to get back to basics when, during the recent economic downturn, she began teaching herself to make foods like preserves, yogurt, pickles, and sauerkraut.

Barrington tests the jam’s consistency by spooning a few drops onto a plate; when the glossy red mixture sets softly without running, it’s ready. She fills the jars in a kind of moving meditation, carefully wiping the rims, securing the lids, and then placing the jars on a rack in her canning kettle. After processing, the jars will stand again on her counter to cool. Barrington’s not alone in her do-it-yourself kitchen sensibility. Forward-thinking city dwellers are increasingly «urban homesteading,» reclaiming traditional kitchen crafts like canning vegetables, preserving jams and jellies, pickling, raising chickens for eggs, keeping bees for honey, and crafting homemade cheeses.

Urban Union

The word «homesteading» usually conjures images of hardscrabble pioneers, but for yoga practitioners like Barrington, the practice is less frontier myth and more a way of restoring balance, a recognition that living in the city doesn’t have to mean a disconnect from nature. Though this might seem radical to those of us who’ve grown accustomed to buying packaged food at the grocery store, it represents a return to the natural cycles of life. As Barrington says, «When I eat something healthy and homemade, I feel more in control, more aware of where my food came from, and so deeply nourished.»

Yoga is often defined as the union of sun and moon elements, a balance between opposites in a marriage of seemingly disparate realities. A yoga practice can bring stillness and sanctuary to scattered urban lives, bridging the gap between cosmopolitan and rural, modern and traditional. Kitchen crafts like making jam can be another way of bringing together what has been separated, honoring natural cycles in the preservation of a season, and reconnecting you with your food through the work of your own hands.

Activities like canning and pickling encourage living simply and sustainably, finding a balance between excess and adequacy. They can be a reminder to practice aparigraha (nongrasping) by encouraging an appreciation for the seasons and a bittersweet respect for the coming and going, the growing and dying, the blooming and fading that are part of being alive in the world. Just as yoga encourages us to pay attention, so urban homesteading teaches us to see the resources that surround us with new eyes. Baltimore yogi Molly Ruhlman, whose scrappy backyard garden offers up garlic and squash in the midst of urban blight, finds a thrill in eating crushed tomatoes in December from jars she put up herself in June, «soul satisfaction» in watching her produce move from backyard to table, and joy in sharing that knowledge with her two-year-old daughter, Zoe. Yoga reminds Molly to approach these traditional crafts with a toddler’s spirit of eagerness and wonder, the kind of beginner’s mind that turned Barrington’s do-it-yourself spirit in the kitchen into a handbook for making food by hand.

Practicing Kitchen Yoga

Living this way takes practice. Even though she was a self-proclaimed «Southern California kid with no concept of seasonality,» Samin Nosrat watched her mother, who’d grown up on an orchard in northern Iran, making marmalade, jams, and pickles throughout her childhood. Those memories stayed with the Berkeley, California, chef and writer, who worked at Chez Panisse in Berkeley before studying traditional cooking in Italy. Trained in environments where everything was created from scratch, Nosrat says she learned that «it is not at odds with modern life to do things in an old-fashioned way.»

Preparing homemade foods like preserves and cheese, Nosrat says, has many parallels with her Anusara Yoga practice. Both call for slowing down and breathing through the temptation to rush through the steps. Both require dedication to the practice, the over-and-over hands-on do-ing that is a part of the learning curve. Both mean seeing setbacks as opportunities to learn from, and recognizing that ease and mastery come with time and repetition. Grounding herself in an abundance mentality, knowing there is always enough, she is reminded of the power of just paying attention, of being present with the practice itself, whether it’s on the mat or in the kitchen.

The human connections made through the activity of preserving your own food can extend far beyond the kitchen table. Before Jordan Huffman’s husband, Aaron, was deployed to Afghanistan as a pilot in the Marine Corps, he built her a raised box garden. Since he wasn’t home to enjoy the tomatoes they planted together, the Wilmington, North Carolina, woman learned to can the fruit so she could send his favorite salsa overseas, with plenty left over to give as gifts to her extended «military family.» Processing her tomatoes gives her a feeling of connection with the land and with her husband, and it also draws her closer to her 91-year-old grandmother, a farmer who spent the summer months canning fruits and vegetables for the leaner seasons. For Huffman, a jar of tomatoes canned in the heat of summer is the preservation of a unique moment in time. Like asana, it enhances the pleasure of being alive in a body, restoring balance and celebrating impermanence through the simple taste of summer.

By Rachel Meyer

«Preserving Summer», June 2011, Yoga Journal

Ιστορία και Φιλοσοφία της Γιόγκα

Ποιος είναι ο πρώτος αλήθεια που εξασκήθηκε στη Γιόγκα, πραγματικά χάνεται στα βάθη του χρόνου, αλλά οι ρίζες της γιόγκα μπορούμε να πούμε ότι φτάνουν έως και 5.000 χρόνια πίσω στην ιστορία του ανθρώπου. Οι παλαιότερες αναφορές στη Γιόγκα βρέθηκαν κατά τη διάρκεια ανασκαφών στην Κοιλάδα του Ινδού ποταμού όπου και υπήρξε ο ισχυρότερος και με τη μεγαλύτερη επιρροή πολιτισμός εκείνης της περιόδου. Αυτός ο εξελιγμένος και εξεζητημένος πολιτισμός αναπτύχθηκε γύρω από τον Indus ποταμό και τον ποταμό Saraswati στη βόρεια Ινδία προς τα σύνορα με το σημερινό Πακιστάν. Αρχαιολογικά ευρήματα που βρέθηκαν σε δυο από τις μεγαλύτερες πόλεις Mohenjo-Daro και Harappa αποκάλυψαν μεταξύ άλλων, μια φιγούρα ανθρώπου ή θεού ενώ διαλογίζεται σε μια στάση της Γιόγκα. Η Rig Veda ένα κείμενο στο οποίο γίνονται αναφορές στον όρο Γιόγκα και περιγράφει διαφορετικές προσεγγίσεις, πιστεύεται ότι κληρονομήθηκε από το πολιτισμό των ποταμών Indus και Saraswati και χρονολογείται από 3.000 έως 5.000 ετών. Η Γιόγκα όπως τη ξέρουμε σήμερα είναι το αποτέλεσμα μιας πολύπλοκης εξέλιξης η οποία συμβαίνει τα τελευταία 5.000 χρόνια. Παρόλα αυτά σύμφωνα με τους μελετητές, η Γιόγκα δεν μπορεί να αναγνωριστεί σαν μια ολοκληρωμένη και δομημένη παράδοση πριν το 500 Π.Χ. Για την καλύτερη κατανόηση της ιστορικής διαδρομής της, η Γιόγκα έχει χωριστεί σε πέντε χρονικές περιόδους:

Αρχαϊκή Γιόγκα

Η παλαιότερη γραπτή αναφορά του Ινδικού πολιτισμού βρίσκεται στις Βέδες οι οποίες είναι μια συλλογή από ύμνους και τελετουργικά 3.000 ετών. Η Γιόγκα των Βέδων γνωστή και ως Αρχαϊκή Γιόγκα επικεντρώνεται στην ιδέα της επανένωσης του θεατού και υλικού κόσμου με τον αθέατο και πνευματικό κόσμο. Προκείμενου να επιτευχθεί αυτός ο σκοπός ήταν απαραίτητο να αναπτυχθεί η ικανότητα του νου να εστιάζει σε υψηλά επίπεδα. Αυτή η εσωτερική εστίαση ως μέσο για να ενισχυθεί η αισθητήρια και ανθρώπινη δυνατότητα είναι η ρίζα όλων των μορφών Γιόγκα. Οι Βεδικές διδασκαλίες σε αυτό το χρονικό σημείο δεν ήταν δεσμευμένες σε μια ανώτερη κοινωνικά τάξη, αλλά αντίθετα ήταν προς διάδοση στη κοινωνία από τους Βεδικούς προφήτες γνωστοί ως Rishis οι οποίοι είχαν προοδεύσει στην ενόραση της πηγής της ζωής και στην ύπαρξη της. Οι εξυμνήσεις των Rishis μαρτυρούν την ισχυρή διαίσθηση, σοφία και γνώση για την ανθρώπινη ύπαρξη που είχαν αποκτήσει και εμπνέουν ακόμα και σήμερα νέα επίπεδα κατανόησης για τους σύγχρονους ανθρώπους.

Προ – κλασική Γιόγκα

Αυτή η περίοδος στην ιστορία της Γιόγκα αναπτύσσεται γύρω στο 2.000 Π.Χ. έως το 200 Π.Χ. Η κυριότερη γραμματεία της Γιόγκα αυτή την εποχή βρίσκεται στις Ουπανισάδες (Upanishads) – μια συλλογή κειμένων που αναπτύσσεται γύρω από μεταφυσικές εικασίες – και είναι το ίδιο αινιγματική η αποκάλυψη τους όπως οι Βέδες. Αντιθέτως από τις Βέδες οι Ουπανισάδες θεωρούνταν μυστικές γραφές. Μερικά από τα 200 περίπου κείμενα σχετίζονται άμεσα με τη Γιόγκα και είναι γύρω από την απόλυτη σύνδεση και σχετικότητα όλων των πραγμάτων. Η Γιόγκα τώρα αρχίζει να βρίσκει τη μορφή της. Καθώς η Γιόγκα και οι διδασκαλίες της άρχισαν να διαδίδονται από το δάσκαλο (guru) στο μαθητή (sadhaka), η σύλληψη ενός ιδιαίτερου συστήματος σκέψης άρχισε να σχηματίζεται.

Η Bhagavad-Gita η οποία είναι το πιο γνωστό και δημοφιλές έργο ανάμεσα στην φιλολογία της Γιόγκα γράφτηκε αυτή τη περίοδο (περί το 500 Π.Χ.). Είναι μια πολύ όμορφη περιγραφή των διαλογών μεταξύ του Krishna (Ινδουιστική θεότητα ) και του Arjuna ενός Ινδού πρίγκιπα. Η πλοκή, κατά ειρωνεία της τύχης, συμβαίνει σε ένα πεδίο μάχης, ο τόπος που εξελίσσεται η ιστορία συχνά έχει ερμηνευτεί ως μια μεταφορική αναφορά στις πολλές διασπάσεις της προσοχής στο πολυτάραχο κόσμο μας. Περιττό ίσως να λεχθεί αλλά η Bhagavad-Gita είναι ένα σύνθετο και βαθύ κείμενο για αυτό θα χρειαστεί να το διαβάσετε, να στοχασθείτε πάνω σε αυτό και σίγουρα να το ξαναδιαβάσετε.

Κλασική Γιόγκα

Η Γιόγκα των οκτώ πτυχών που περιγράφεται στις Sutras (Σούτρες) του Patanjali είναι συνήθως αυτή που αναφέρεται ως κλασική Γιόγκα. Οι Yoga Sutras γράφτηκαν πιθανότατα ανάμεσα στο 100 Μ.Χ. έως 200 Μ.Χ. και αποτελούνται από 195 επιγράμματα – λόγια σοφίας. Εδώ η Γιόγκα παρουσιάζεται με ένα αρκετά συστηματικό και προσιτό τρόπο για αυτό πολλοί που ασκούνται στη Γιόγκα θεωρούν ότι είναι μια σπουδαία πηγή για την κατανόηση και εμβάθυνση της πρακτικής τους. Σχεδόν όλοι οι σοβαροί μαθητές σε κάποιο σημείο της πορείας τους θα διαβάσουν αυτά τα επιγράμματα – πολύ συχνά δημοσιεύονται με ερμηνευτικές σημειώσεις ή σχόλια από σπουδαίους σύγχρονους ή και παλαιότερους δάσκαλους. Ο Patanjali θεωρεί ότι κάθε άτομο αποτελείται από δυο μέρη, ύλη (Prakriti) και ψυχή (Purusha) και ότι ο στόχος της Γιόγκα είναι να ελευθερώσει την ψυχή από τον υλικό κόσμο προκείμενου να βρει την πρωτογενή μορφή της. Αυτό συχνά χαρακτηρίζεται ως φιλοσοφικός δυϊσμός, ο οποίος είναι αξιοπρόσεκτος και καινοτόμος αν λάβουμε υπόψη ότι περισσότερη ινδική φιλοσοφία είναι μη-δυϊστικής φύσης. Ο κόσμος όπως γίνεται αντιληπτός έως αυτή την εποχή είναι διάφορες διαστάσεις της ίδιας αμιγούς, χωρίς σχήμα, αλλά συνειδητής ύπαρξης.

Μετά – κλασική Γιόγκα

Ο μεγάλος αριθμός ανεξάρτητων σχολών και συστημάτων Γιόγκα που αναπτύχθηκαν αυτή τη περίοδο, μετά τις Yoga Sutras, αναφέρεται σαν Μετά – κλασική Γιόγκα. Σε αντίθεση με τη Γιόγκα του Patanjali στις αρχές αυτής της εποχής η Γιόγκα είναι αρκετά επηρεασμένη από τη προγενέστερη Βεδική παράδοση χαρακτηρισμένη από το πνεύμα της μη-δυϊστικής φύσης. Μερικούς αιώνες μετά τον Patanjali η εξέλιξη της Γιόγκα πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα στροφή – η δυνατότητα του ανθρώπινου σώματος έγινε τώρα ένας ενδιαφέρων τομέας της μελέτης. Οι yogis του παρελθόντος δεν είχαν δώσει πάρα πολύ προσοχή στο (φυσικό) σώμα, δεδομένου ότι έστρεψαν όλη την ενέργειά τους στη προσήλωση και το διαλογισμό. Η επιδίωξη τους ήταν να αφήσουν το σώμα τους και τα εγκόσμια προκείμενου να επιτύχουν την επανένωση με την άμορφη πραγματικότητα – τη ψυχή. Η νέα γενιά των yogis εντούτοις, ανέπτυξε ένα σύστημα όπου διαφορετικές ασκήσεις – από κοινού, βαθιές αναπνοές και διαλογισμός – θα βοηθούσαν να κρατηθεί το σώμα νέο, υγιές και θα παράτεινε τη ζωή. Το ανθρώπινο σώμα θεωρήθηκε ως ναός της αθάνατης ψυχής, και όχι ένα χωρίς νόημα κέλυφος όπου θα το εγκατέλειπαν στη πρώτη ευκαιρία. Αυτό προετοίμασε το δρόμο για τη δημιουργία της Hatha Yoga και άλλων κλάδων και σχολών της Yoga.

Σύγχρονη Γιόγκα

Στα τέλη του 19ου αιώνα λόγιοι και δάσκαλοι της Γιόγκα άρχισαν να ταξιδεύουν προς τη Δύση. Αν θεωρήσουμε την Αμερική σαν το αντιπρόσωπο της Δύσης τότε εκεί λέγεται ότι η Γιόγκα έφτασε στη Δύση το 1893 όταν ο Swami Vivekananda μίλησε για πρώτη φορά στο τότε Κοινοβούλιο των Θρησκειών στο Σικάγο. Ο Vivekananda κατέπληξε το κοινό και έγινε ένα από τα πιο δημοφιλή μέλη του Κοινοβουλίου και όπως ήταν φυσικό επακόλουθο περιόδευσε στις Η.Π.Α. δίνοντας διαλέξεις περί της Γιόγκα. Αρκετοί σπουδαίοι δάσκαλοι διέσχισαν τον ωκεανό αργότερα και ακολούθησαν τα βήματα του διαδίδοντας τη Γιόγκα σε όλες τις γωνίες της ηπείρου. Σχολές Γιόγκα ιδρύθηκαν και αυξανόμενος αριθμός ατόμων ένοιωσε έλξη για τις πρακτικές της Γιόγκα.

Στη δεκαετία του ’20, η Hatha yoga προωθήθηκε σημαντικά στην Ινδία με το σπουδαίο και μακροχρόνιο έργο ζωής του T. Krishnamacharya. Ο Krishnamacharya ταξίδεψε σε πολλές επαρχίες της Ινδίας δίνοντας μαθήματα, παρουσιάζοντας τις διάφορες στάσεις του σώματος και τελικά ίδρυσε τη πρώτη σχολή Hatha yoga. Ο Krishnamacharya θα λέγαμε ότι ‘παρήγαγε’ τρεις μαθητές οι οποίοι θα συνέχιζαν την κληρονομιά που άφησε και θα ενίσχυαν τη δημοτικότητα της Hatha yoga: ο B.K.S. Iyengar , ο T.K.V. Desikachar και ο Pattabhi Jois . Η Γιόγκα με τη μορφή της Hatha yoga έγινε ευρέως γνωστή στο αμερικανικό πλήθος όταν η Indra Devi ρωσικής καταγωγής, αποκαλούμενη και ως ‘η πρώτη κύρια της γιόγκα’ άνοιξε μια σχολή γιόγκα στο Hollywood το 1947. Δίδαξε αστέρες του κινηματογράφου και εκπαίδευσε εκατοντάδες άλλους δάσκαλους.

Κατά την διάρκεια της δεκαετίας του 1950 ένας από τους πρωτοπόρους δάσκαλους γιόγκα στη δύση ο Selvarajan Yesudian έγραψε το βιβλίο ‘Αθλητισμός και Γιόγκα’ και ήταν μέσα από αυτό το βιβλίο όπου η Γιόγκα πέρασε και στον αθλητικό κόσμο. Αυτό το βιβλίο μεταφράστηκε σε 14 γλώσσες και πούλησε πάνω από 1 εκατομμύριο αντίτυπα. Το 1961 η Hatha yoga παρουσιάστηκε στην αμερικανική τηλεόραση από τον Richard Hittleman, και το βιβλίο του ‘Το σχέδιο της Γιόγκα σε 28 μέρες’ πούλησε εκατομμύρια αντίτυπα.Στα μέσα της δεκαετίας του ’60 η Γιόγκα έγινε ακόμα πιο δημοφιλής όταν ο Yogi Maharishi Mahesh δίδαξε στο γνωστό συγκρότημα Beatles τον υπερβατικό διαλογισμό. Πολλοί άλλοι καλλιτέχνες και μουσικοί όπου επηρεάστηκαν άρχισαν να επιδίδονται και να αποδέχονται τη γιόγκα. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’60 και της δεκαετίας του ’70 η γιόγκα έγινε ένας τρόπος ζωής για πολλούς ανθρώπους που ζουν στο δυτικό κόσμο.

Χρήστος Χαρικιόπουλος

Πηγή http://www.yogahouse.gr